Çalışanlara nakit olarak ödenen yemek bedelleri için uygulanan vergi ve sigorta primi istisnalarındaki tutar farkı, Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne (TBMM) sunulan yeni bir kanun teklifi ile sona erecek. Mevcut sistemde, iş yerinde yemek sağlanmadığında günlük 300 TL’ye kadar olan nakit ödemeler gelir vergisinden muafken, Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından bu tutar 158 TL ile sınırlandırılmıştı. Bu durum, işverenler için bordro hesaplamalarında karmaşa yaratıyor ve aynı ödeme kaleminin iki farklı kurumda farklı muamele görmesine yol açıyordu.
Yeni kanun teklifi ile vergi ve prim istisnası arasındaki bu fark ortadan kaldırılacak ve nakit yemek yardımları üzerindeki mali yükümlülükler tek bir standart üzerinden yürütülecek. İşçiye yemek yardımının yemek kartı, çeki veya kuponuna yüklenmesi durumunda ise günlük 300 TL’ye kadar olan kısım vergiden muaf tutulacak, ancak bu sınırı aşan kısımdan vergi alınmaya devam edilecek. Aynı zamanda, yemek kartı veya kuponuna yüklenen tutarın tamamı için sosyal sigorta prim istisnası uygulanacak.
TBMM Plan Bütçe Komisyonu tarafından onaylanan torba kanun teklifi ile yemek yardımlarında uygulanacak vergi ve prim istisnaları eşitlenecek. Prim istisnası tutarı, vergi istisnasında olduğu gibi 300 TL’ye çıkarılacak. İşveren, iş yerinde yemek sağlanmadığı durumlarda günlük yemek bedelinin 300 TL’ye kadar olan kısmına prim istisnası uygulanmasını sağlayacak. Nakit verilen veya yemek kartına yüklenen yardımların 300 TL’yi aşan kısmı ise prim kesintisine tabi olacak.
Düzenlemenin etkisini anlamak için örnek vermek gerekirse, bir çalışana günlük 600 TL yemek kartı verildiğinde mevcut uygulamada 300 TL’yi aşan kısım üzerinden vergi kesintisi yapılırken, sosyal sigorta primi alınmıyordu. Ancak yeni düzenleme ile birlikte, bu tutarın 300 TL’yi aşan kısmı üzerinden hem vergi hem de prim kesintisi yapılacak. Bu durum, işverenlerin maliyetlerini artıracak.
Yemek yardımlarındaki prim istisnası tutarı, her yıl SGK Yönetim Kurulu kararı ile belirleniyordu. Ancak yeni teklif ile birlikte, bu tutarın her yıl yeniden değerleme oranında artırılması sağlanacak.
Uzun vadede, bu düzenlemenin çalışanların emekli aylıkları üzerinde de etkisi olabilir. Sınırsız prim istisnası uygulaması, işçilerin gelecekte alacakları emekli aylığını olumsuz etkileyebilir. Yüksek yemek yardımları, işçinin SGK’ya bildirilen prime esas kazancını düşürebilir, bu da emeklilik döneminde sorunlar yaratabilir. Yeni düzenleme, kanunun ruhuna daha uygun bir yaklaşım sunmayı hedefliyor.
